Google+

ICARUS para no caer do ceo con estrepito

Falamos neste blogue con reiteración da oportunidade de aprendizaxe e mellora que significan os eventos adversos (EA) e os incidentes.

A sanidade é un entorno complexo no que as interaccions a distintos niveis de diferentes axentes e a diversidade de circunstáncias provoca que mais veces das que quixeramos a propia asistencia sanitaria sexa un risco para os usuarios.

Dentro desa complexidade o quirófano é un dos espazos que mais risco representa dada a naturaleza agresiva das intervencions cirúrxicas o que debera facer prioritario coñece-los incidentes e EA que neste eido acontencen para mellora-las medidas que os eviten ou cando menos os mitiguen.

Mais xustamente esa complexidade afecta tamén ó feito de notificar incidentes e EAs facendo difícil cando non inútil... así pois cando coñecín o proxecto ICARUS-S (The Intraoperative Complications Assessment and Reporting with Universal Standards) visualicei o seu valor: Normaliza-la notificación e avaliación dos EA intraoperatorios (EAi).

O proxecto rexistrouse no espazo de Guidelines de Equator-Network e como ensaio de cohortes en clinicaltrials.gov plantéxase como unha iniciativa global e interdisciplinar en 5 fases:

Antes da enquisa levouse a cabo unha recopilación de bibliografía en 2 sensos:

*Unha revisión de alcance sobre avaliación e notificación de EAs intraoperatorios (composta por 3 revisions sistemáticas de EAs en intervencions cirúrxicas específicas).

*Unha revisión sistemática sobre sistemas de clasificación para gradua-los EAs intraoperatorios.

A partir deses achádegos configurouse unha enquisa global que empregou a metodoloxía Delphi en duas rondas para preguntar polos 13 criterios propostos:

*Calquer estudo que informe dos resultados pericirúxicos debe inclui-los EAi.

*Cada EAi e a súa definición deben ser informados ou referidos.

*Cada EAi debe notificarse empregando un dos sistemas de clasificación propostos (ClassIntra, EAU, esquema de clasificación da gravedade dos EAI o Satava modificado).

*Cada EAi debe notificarse por separado polo seu grado de gravidade.

*Os EAis relativos á anestesia, ciruxía ou malfunción de equipas deben notificarse por separado.

*O número de EAis e o número de pacientes afectados por EAis deben notificarse por separado.

*Cando sexa preciso; as condicions clínicas prexistentes, variantes anatómicas atípicas e o funcionamento defectuoso dos equipamentos cirúrxicos asociados a un EAi debe notificarse.

*Si un EAi requerise a conversión dunha ciruxía (pasar dunha abordaxe a outra) tanto o EAi que causa a conversión como a acción desenvolvida deben notificarse.

*Os EAis deben notificarse incluindo o paso da ciruxía afectado polo EAi ou asociado co EAi.

*A avaliación dun EAi debe informarse do seguinte xeito:

    - Si o EAi se detectou durante o procedemento cirúrxico debe facerse unha xuntanza de avaliación ó remata-lo mesmo
    - Si o EAi non se detecta durante a intervención debe notificarse en qué intre se fixo evidente no curso postoperatorio.

*Debe notificase o manexo dos EAi.

*As consecuencias dun EAi deben notificarse como:

    a) Sen consecuencias postoperatorias
    b) Con secuelas postoperatorias non permanentes
    c) Con secuelas postoperatorias permanentes
    d) Que requiren reintervención
    e) Morte posoperatoria

*Informar dos trocos no curso clínico asociados a calquer EAi.

O proceso e o resultado final publícanse neste paper: Cacciamani GE, Sholklapper T, Dell’Oglio P, Rocco B, Annino F, Antonelli A, et al. The Intraoperative Complications Assessment and Reporting with Universal Standards (ICARUS) Global Surgical Collaboration Project: Development of Criteria for Reporting Adverse Events During Surgical Procedures and Evaluating Their Impact on the Postoperative Course. European Urology Focus [Internet]. 15 de febrero de 2022 [citado 24 de febrero de 2022]; Disponible en: https://www.sciencedirect.com/science/article/pii/S2405456922000396

Ós participantes na enquisa se nos invitou a formar parte dos grupos de traballo e se expediu un certificado  da nosa participación.


É innegable que para mellorar hai que coñecer os problemas e que a visión dos problemas depende de cómo estén contados. A concatenación de pasos que rodean a unha intervención quirúrxica apuntan a multiples fontes de risco asíncronas e omnidireccionais polo que "o relato" dende dentro se fai imprescindible e si queremos da-lo paso a podermos buscar causas mais aló do contexto concreto ese relato debe ser o mais estandarizado posible.

Cegueira temporal; unha de traslados



O que reflicto nesta entrada é unha mostra de cómo moitas cousas que nos suceden son "culpa" de deixarmonos estar cando é evidente que algo non se fai ben... eso ou que simplemente agardamos vermonos beneficiados nalgún intre pola opacidade e o compadreo.

En SACYL se ten artellado un Concurso de traslados "abierto y permanente" que conleva que cada ano se convocan de xeito automático a traslado as prazas vacantes das categorías incluidas. Na categoría de "Enfermero/a" se ven celebrando dende 2020.

O sistema vai así:

Fas a petición entre o 1 de Febreiro (ou cando abren a convocatoria) e o 15 de Marzo.

Na solicitude debes incluir un "código de plaza" e o CIAS (código de identificación de asistencia sanitaria) da praza en cuestión si se trata dunha praza de atención primaria nun EAP. Para os hospitais compre con por o código do centro en cuestión. Para o noso exemplo elixo a ZBS Ponferrada I.

Ahí xa empezamos a trasixir uns e a calar outros... porque si miramos a información dispoñible no propio concurso "plantilla orgánica actualizada" atopamos que nos documentos de atención primaria non veñen nin cos códigos de plaza nin os CIAS senon unha relación do número total delas (o que ven sendo a plantilla orgánica). 


Moi ben; logo toca mirar información que proporcionan as listaxes das demarcacions de cada xerencia de AP na correspondente categoría... (non se ve na imaxe mais na ZBS Ponferrada I hai 19 demarcacions).


...ou non; a listaxe ofrecida (non só a do Bierzo: a de TODALAS demarcacions) non trae nin os códigos de plaza nin os CIAS así que non sabes si os números que inclues na túa solicitude son os que corresponden a unha ou outra demarcación: Kafkiano.

Por si non vos decatástedes no noso exemplo (ZBS Ponferrada I) na solicitude só aparencen 9 prazas que son as que figuran na plantilla orgánica... mais hai 19 demarcacions. Cómo saber a qué demarcacion corresponde un CIAS? Misterio.

Eso por non falar do turno de traballo; ben por falta de espazos ben por cumplir coas necesidades da poboación hai equipos de profesionais que traballan en turno de tarde. A quen pide un traslado esa información pódelle ser tremendamente necesaria... u-la a información? Non está nos documentos dispoñibles públicamente cando enches a solicitude.

Así pois FAISE A SOLICITUDE A CEGAS e non só eso; as condicions do concurso indican que as vacantes que finalmente se van cubrir son aquelas existentes a 30 de Xuño mais cando se publican (en 2021 non se publicaron)... 


A información publicada non completa a información dispoñible á hora de face-la petición: segue sen incluir o turno de traballo por non falar doutras informacións que no ámbito da AP poden ser relevantes á hora de escoller: Núcleos de poboación, medios dispoñibles, número e estructura demográfica da poboación, movementos estacionais... supoño que xa é moito pedir mais Non é certo que se mira eso cando se pide un traslado?

Qué fai a maioría da xente ante isto? Buscar fontes alternativas de información; o que se dí "acepta-lo marco".

Eu coido que ahí está a clave para que as cousas seguan así; si ninguén reclama e hai quen se beneficia polo xeito de sair pola tanxente pois xa está pechado o círculo e mantendonos cegos.